چرا اپل تلگرام را از اپ استور حذف کرد اما ایکس همچنان ماند؟

چند روز پیش کاربران آیفون متوجه شدند که تلگرام برای مدت کوتاهی از اپ استور اپل حذف شده است. هرچند این اتفاق خیلی زود برطرف شد و برنامه دوباره در دسترس قرار گرفت، اما همین وقفه کوتاه هم سؤال مهمی را به وجود آورد؛ چرا اپل تلگرام را حذف کرد، اما شبکه اجتماعی ایکس (X) با وجود حاشیه‌های مشابه همچنان در اپ استور باقی مانده است؟

دلیل حذف موقت تلگرام چه بود؟

اپل اعلام کرد که علت حذف تلگرام، وجود محتوای مربوط به سوءاستفاده جنسی از کودکان (CSAM) در این پلتفرم بوده است. طبق گفته این شرکت، بعد از اینکه تلگرام این محتواها را حذف کرد، دوباره اجازه انتشار در اپ استور را گرفت.

البته این اولین بار نیست که چنین اتفاقی رخ می‌دهد. چند سال قبل هم تلگرام به دلیل مسائل مشابه برای مدت کوتاهی از اپ استور حذف شده بود.

تلگرام سال‌ها زیر ذره‌بین دولت‌ها بوده است

تلگرام در سال‌های اخیر بارها به دلیل شیوه مدیریت محتوا تحت فشار دولت‌های مختلف قرار گرفته است. از حذف محتوای مرتبط با تروریسم گرفته تا محدود کردن برخی قابلیت‌ها، این پیام‌رسان مجبور شده تغییرات زیادی در سیاست‌های خود ایجاد کند.

ماجرا در سال ۲۰۲۴ جدی‌تر شد؛ زمانی که پاول دورف، مدیرعامل تلگرام، در فرانسه با اتهاماتی درباره تسهیل برخی فعالیت‌های غیرقانونی از جمله انتشار محتوای سوءاستفاده از کودکان روبه‌رو شد. این پرونده هنوز هم به طور کامل بسته نشده است.

بعد از این اتفاقات، تلگرام قوانین خود را سخت‌تر کرد. این شرکت برخی قابلیت‌ها را حذف کرد، روند شناسایی محتوای غیرقانونی را تقویت کرد و اعلام کرد در صورت وجود حکم قضایی، اطلاعات کاربران متهم به جرائم را در اختیار مراجع قانونی قرار می‌دهد.

پس چرا ایکس حذف نشد؟

اینجا همان جایی است که بحث‌ها شروع می‌شود.

در ماه‌های گذشته، کاربران ایکس با استفاده از هوش مصنوعی Grok توانستند تصاویر جعلی و غیراخلاقی تولید کنند؛ حتی گزارش‌هایی درباره تولید تصاویر جنسی از کودکان و نوجوانان نیز منتشر شد. این موضوع واکنش گسترده رسانه‌ها، سیاستمداران و سازمان‌های حمایت از کودکان را به دنبال داشت.

حتی برخی گروه‌ها از اپل و گوگل خواستند ایکس را از فروشگاه‌های نرم‌افزاری حذف کنند، اما چنین تصمیمی هرگز گرفته نشد.

اپل به جای حذف، با ایکس مذاکره کرد

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، اپل پس از بالا گرفتن انتقادها مستقیماً با مدیران ایکس و تیم توسعه Grok وارد مذاکره شد.

اپل از آن‌ها خواست برنامه مشخصی برای کنترل بهتر محتوا ارائه کنند. بعد از بررسی تغییرات انجام‌شده، این شرکت اعلام کرد بخش زیادی از مشکلات برطرف شده است، اما در عین حال هشدار داد اگر روند مدیریت محتوا بهبود پیدا نکند، احتمال حذف برنامه از اپ استور وجود خواهد داشت.

در همین مدت، ایلان ماسک هم اعلام کرد هر فردی که از Grok برای تولید محتوای غیرقانونی استفاده کند، با همان پیامدهای قانونی روبه‌رو خواهد شد که در انتشار مستقیم چنین محتواهایی وجود دارد.

آیا سیاست اپل برای همه یکسان است؟

بعضی از کارشناسان معتقدند پاسخ این سؤال بیشتر سیاسی است تا فنی.

به گفته برخی تحلیلگران، حذف تلگرام از نظر سیاسی هزینه زیادی برای اپل نداشت، اما حذف ایکس می‌توانست واکنش‌های بسیار گسترده‌تری ایجاد کند؛ مخصوصاً با توجه به نفوذ و جایگاه ایلان ماسک در فضای سیاسی و اقتصادی آمریکا.

به همین دلیل، اپل در قبال تلگرام مسیر حذف موقت را انتخاب کرد، اما درباره ایکس ابتدا سراغ مذاکره و دادن فرصت برای اصلاح مشکلات رفت.

اختلاف قدیمی اپل و ایلان ماسک

این اولین بار هم نیست که نام اپل و ایلان ماسک کنار هم قرار می‌گیرد.

سال ۲۰۲۲، بعد از خرید توییتر توسط ماسک، او به صورت علنی اپل را متهم کرد که قصد دارد این شبکه اجتماعی را از اپ استور حذف کند. اما این اختلاف بعد از دیدار ماسک و تیم کوک پایان یافت و هر دو طرف اعلام کردند سوءتفاهم‌ها برطرف شده است.

جمع‌بندی

ماجرای حذف موقت تلگرام دوباره این سؤال را مطرح کرده که آیا قوانین اپ استور برای همه توسعه‌دهندگان به یک شکل اجرا می‌شود یا خیر.

از یک طرف، اپل می‌گوید هدفش مقابله با انتشار محتوای غیرقانونی است؛ اما از طرف دیگر، تفاوت برخورد این شرکت با تلگرام و ایکس باعث شده بسیاری تصور کنند در تصمیم‌های اپل، علاوه بر قوانین، مسائل سیاسی و تجاری هم نقش مهمی دارند.

تا امروز اپل توضیح شفافی درباره دلیل تفاوت برخورد با این دو پلتفرم ارائه نکرده و همین موضوع همچنان محل بحث کارشناسان و کاربران است.